ΑΠΟΨΕΙΣΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑΚΟΙΝΩΝΙΑΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το ασφαλιστικό σύστημα και πού θα πάνε οι συντάξεις

0

Γράφει ο Ευδόκιμος Μ. Μαρκόπουλος, οικονομολόγος

Το ασφαλιστικό σύστημα στην Ελλάδα κτίστηκε με αναλογιστικές μελέτες. Δηλαδή πολύ απλά ειδικοί μαθηματικοί έκαναν υπολογισμούς και βρήκαν ότι για να πάρει σύνταξη ένας πρέπει να εργάζονται τέσσερις και να πληρώνουν κανονικά τις ασφαλιστικές τους εισφορές στα ασφαλιστικά ταμεία.

Με άλλα λόγια όταν εργάζεστε και πληρώνετε τις ασφαλιστικές σας εισφορές αυτές δεν κατατίθενται σε ένα λογαριασμό, οπότε αθροιζόμενες συν οι τόκοι που θα προκύψουν στα 37 ή 40 χρόνια της ασφάλισης σας να δημιουργήσουν ένα κεφάλαιο δικό σας από το οποίο θα παίρνετε  την σύνταξη σας, αλλά χρησιμοποιούνται για να πληρωθούν οι τρέχουσες συντάξεις των συνταξιούχων που υπάρχουν εκείνη την χρονική στιγμή.

Τώρα αντί να εργάζονται τέσσερις για κάθε ένα συνταξιούχο εργάζονται 1,4 με συνέπεια τα έσοδα των ασφαλιστικών ταμείων να μην επαρκούν για να πληρωθούν οι συντάξεις. Διότι 1,4 δια 4 ισούται με 35%, άρα τα έσοδα από τις ασφαλιστικές εισφορές είναι 35% από αυτό που έπρεπε να ήταν. Με άλλα λόγια υστερούν κατά 65%.

Έτσι αναγκάζεται το κράτος να επιχορηγήσει με αρκετά δις ευρώ κάθε χρόνο τα ασφαλιστικά ταμεία για να μπορέσουν να πληρώσουν τις συντάξεις.

Την περίοδο 2009 έως 2016 τα ασφαλιστικά ταμεία εισέπραξαν από το κράτος  122 δις ευρώ η 17,43 δις κατά μέσο όρο τον χρόνο. Ενώ θα μπορούσε με τα 122 δις να μειώσει πχ το χρέος από 322 δις ευρώ που είναι τώρα σε 200 δις ευρώ. Ή διαφορετικά τα ελλείμματα των ασφαλιστικών ταμείων αυξάνουν πολύ το χρέος.

Επίσης σας θυμίζω ότι το ΑΕΠ της πατρίδος μας είναι περίπου 180 δις. Συνεπώς, βλέποντας τα νούμερα ΑΕΠ, χρέος και ελλείμματα των ασφαλιστικών ταμείων καταλαβαίνετε ότι το πρόβλημα είναι τεράστιο.

Για να καταλάβετε τα νούμερα τα έσοδα του ελληνικού κράτους για ένα έτος είναι περίπου 50 δις ευρώ και το 2016 για συντάξεις πληρώθηκαν 28,04 δις ευρώ για την πληρωμή των οποίων το κράτος συμμετείχε με 17,43 δις ευρώ. Φυσικά, οι συντάξεις πρέπει να πληρωθούν από τα ασφαλιστικά ταμεία και όχι από το κράτος. Το δε κράτος από τα έσοδα που έχει πρέπει να πληρώσει τους μισθούς των δημοσίων υπάλληλων, να κάνει σχολεία, νοσοκομεία, δρόμους, λιμάνια, δανειακές υποχρεώσεις κ.λ.π.

Ο οικονομικά μη ενεργός πληθυσμός (όσοι δεν εργάζονται ούτε αναζητούν εργασία) ανήλθε σε 3.296.280 άτομα. Άρα αυτοί δεν υποχρεούνται να πληρώσουν τίποτα στα ασφαλιστικά ταμεία.

Ενώ ο οικονομικά ενεργός πληθυσμός, δηλαδή όσοι εργάζονται, το σύνολο των απασχολούμενων  αριθμεί 3.591.407 άτομα δηλαδή αυτοί μόνο πληρώνουν ή πρέπει να πληρώνουν τις ασφαλιστικές τους εισφορες.

Ο μέσος καθαρός μισθός σήμερα είναι κάτω από τα 815 ευρώ ενώ με μηνιαίο μισθό 346 ευρώ απασχολείται μισό εκατομμύριο μερικώς απασχολούμενων. Παράλληλα ένα εκατομμύριο είναι οι απλήρωτοι  (από 1 έως 5 μήνες) εργαζόμενοι στον ιδιωτικό τομέα. Οι επτά στις δέκα θέσεις εργασίας που ανοίγουν είναι προσωρινής απασχόλησης, οι λεγόμενες ευέλικτες μορφές εργασίας. Άρα και οι εισφορές αυτών των εργαζομένων στα ασφαλιστικά ταμεία θα είναι μικρότερες.

Από τα δεδομένα που περιέχουν οι πίνακες και την επεξεργασία των στοιχείων των συντάξεων του Δεκεμβρίου 2016 προκύπτει ότι ο αριθμός των συνταξιούχων της χώρας ανέρχεται σε  2.631.052  και η μηνιαία δαπάνη που καταβλήθηκε ανήλθε  σε  2.336.678.419 ευρώ.

Επομένως 12 μήνες Χ 2.336.678.419 € ανά μήνα = 28.040.141.020 €  η το 2016 για συντάξεις  πληρώθηκαν 28,04 δις ευρώ.

Αφού όμως οι συνταξιούχοι είναι 2.631.052 τότε οι εργαζόμενοι έπρεπε να είναι τετραπλάσιοι δηλαδή 10.524.208 πράγμα αδύνατο γιατί τόσος είναι όλος ο πληθυσμός της Ελλάδας που περιλαμβάνει μωρά, παιδιά, συνταξιούχους κλπ. είναι εύκολο να καταλάβετε ότι όταν σήμερα εργάζονται μόνο 3.591.047 πόσο τραγική είναι η κατάσταση.

Συνεπώς φαίνεται καθαρά ότι λογω του μεγέθους και της ηλικιακής σύνθεσης του πληθυσμού το διανεμητικό σύστημα δεν μπορεί πλέον να υποστηρίξει το ασφαλιστικό σύστημα της πατρίδος μας.

Φυσικά αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί και οι συντάξεις θα περικοπούν ξανά ανεξαρτήτως τι λένε οι πολιτικοί.

Μπορεί να τα καταφέρουν να αναβάλλουν για λίγους μήνες τις περικοπές προκειμένου να ξεγελάσουν τον κόσμο και να κερδίσουν τις εκλογές, στηριζόμενοι στην άγνοια του κόσμου, αλλά τίποτα περισσότερο. Διότι αν έλθω στην οικογένεια σας που έχει εισόδημα πχ 2.000 ευρώ τον μήνα και σας πω δώστε σε μένα το ταμείο να το διαχειριστώ  και θα σας πάρω όλους μερσεντές και θα σας στείλω διακοπές στις Μπαχάμες κλπ αμέσως θα καταλάβετε και θα με ρωτήσετε πώς θα το κάνω γιατί τα χρήματα δεν φθανουν, διότι ξέρετε τα νούμερα και τα καταλαβαίνετε, αλλά για τις συντάξεις δεν τα ξέρετε.

Η κύρια αιτία της κατάρρευσης του ασφαλιστικού συστήματος είναι η ανεργία που δημιούργησε η οικονομική κρίση και αντί να εργάζονται τέσσερις για κάθε ένα συνταξιούχο εργάζονται μόνον 1,4.

 Την κατάρρευση του ασφαλιστικού μας συστήματος επιτάχυναν επίσης τα κάτωθι.

1. ΤΟ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟ

Ένας παράγων ακόμη που οδήγησε και οδηγεί  το ασφαλιστικό σε κατάρρευση είναι το δημογραφικό το οποίο έγινε το υπ’αριθμ’ ένα πρόβλημα της πατρίδας μας.

Για να διατηρηθεί ο πληθυσμός πχ στα 11 εκατομμύρια πρέπει η κάθε γυναίκα να γεννά 2,1 παιδιά αλλά γεννά 1,3 παιδιά μόνον.

Οι θάνατοι είναι περισσότεροι από τις γεννήσεις και αυτό έχει σαν συνέπεια την μείωση του πληθυσμού.

Με αναγωγή των στοιχείων που έχω του Μαΐου του 2017 τον περασμένο χρόνο οι γεννήσεις θα πρέπει να ήταν 67416 περίπου και οι θάνατοι 110.801 η δε μείωση του πληθυσμού 43.489 .

Βέβαια αυτό το πρόβλημα είναι δύσκολο να το αισθανθείτε μέσα σας και να φοβηθείτε, διότι πρώτον αυτά τα θέματα δεν συζητιούνται δημόσια με έμφαση από το πολιτικό σύστημα το οποίο αφήνει τους πολίτες σε άγνοια για τα πιο σημαντικά θέματα.

Έτσι το πρόβλημα αυτό παρέμενε και παραμένει άγνωστο στους περισσότερους πολίτες .

Δεύτερον εκτός από άγνωστο φάνταζε και φαντάζει πολύ μακρινό για εσάς οπότε δεν σας φόβιζε και δεν σας φοβίζει.

Δεν σας φοβίζει  γιατί όπως είπε ο Αριστοτέλης ο πιο σημαντικός άνθρωπος του πλανήτη όλων των εποχών κατά το φημισμένο ινστιτούτο τεχνολογίας της Μασαχουσέτης << ο άνθρωπος φοβάται όταν ο κίνδυνος είναι κοντά του>>.

Αν κλέβανε  πχ ένα διαμέρισμα της πολυκατοικίας σας θα φοβόσασταν, αν κλεβανε όμως ένα διαμέρισμα σε μια άλλη μακρινή γειτονιά ο φόβος σας θα ήταν πολύ μικρός η ανύπαρκτος.

Εύχομαι να μην συμβεί στην πατρίδα μας αλλά όπως βλέπετε κάποια χωριά κυρίως ορεινά προς παρόν με 5- 10 κατοίκους μεγάλης ηλικίας ενώ κάποτε έσφυζαν από ζωή με 500 κατοίκους,  παιδάκια στο σχολείο κλπ κάποια ημέρα η πατρίδα μας θα έχει αυτή την εικόνα και στις πόλεις.

Φυσικά σε μια τέτοια εξέλιξη δεν θα μπορούν να δοθούν και συντάξεις η θα είναι των 100 ευρώ.

2. Η ΚΑΚΚΟΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ

Η κακοδιαχείριση όλα τα προηγούμενα χρόνια αλλά και σήμερα διότι δεν έχει εξαλειφθεί.

3.ΤΑ ΟΡΙΑ ΗΛΙΚΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΗΣΗ

Η  χορήγηση συντάξεων σε άτομα ηλικίας 40,45 και 50 ετών.

4. Η ΔΙΑΦΘΟΡΑ

Η  χορήγηση συντάξεων σε φίλους η συγγενείς πολιτικών χωρίς να έχουν πληρώσει τα ένσημα.

Η διαφθορά που είχε σαν συνέπεια να δίνονται επιδόματα τοκετού σε άνδρες!

Η χορήγηση επιδομάτων τυφλών σε πολίτες που έβλεπαν και οδηγούσαν αυτοκίνητα κλπ.!

5.Η ΕΛΛΕΙΨΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΚΟΜΜΑΤΩΝ

Όταν δε κάποιες κυβερνήσεις προσπάθησαν να κάνουν κάποιες μεταρρυθμίσεις στο ασφαλιστικό με αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης στα 65 χρόνια και δραστικές περικοπές στα ευγενή ταμεία των ΔΕΚΟ, των δημοσιογράφων, των τραπεζικών, των δικηγόρων και άλλων επαγγελματικών τάξεων με ισχυρά συνδικάτα που τα ταμεία τους εισέπρατταν φόρους υπέρ τρίτων από τους πολίτες για να συντηρήσουν τις μεγάλες συντάξεις σε σχέση τις εισφορές τους.

Οι αντιδράσεις των συνδικάτων τους υποκινούμενες ως συνήθως και από τα κόμματα της αντιπολίτευσης ήταν τόσο σφοδρές που τελικά απέτρεψαν τις μεταρρυθμίσεις τις οποίες τώρα που μας επέβαλλαν οι ξένοι και είναι πολύ χειρότερες τις δεχθήκαμε.

6.ΤΟ ΚΟΥΡΕΜΑ ΤΟΥ ΧΡΕΟΥΣ

Τα αποθεματικά των ασφαλιστικών ταμείων σε ομόλογα του ελληνικού δημοσίου πριν από το κούρεμα του χρέους ήταν 24 δις ευρώ. Το δε κούρεμα του χρέους και συνεπώς των ομολόγων ήταν 53,4% συνεπώς 24 δις Χ 53,4% = 13 δις ευρώ έχασαν τα ασφαλιστικά ταμεία από το κούρεμα των ομολόγων στα οποία είχαν επενδύσει τα αποθεματικά τους.

Τελικά τα ασφαλιστικά ταμεία έχασαν 13 δις ευρώ αλλά πήραν 122 δις από το κράτος-δημόσιο για να μπορέσουν να πληρώσουν τις συντάξεις όλα αυτά τα χρόνια από το2009 έως 2016.

7.Η ΑΒΑΣΤΑΧΤΗ ΕΛΑΦΡΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΝ

Τα ασφαλιστικά ταμεία τις καλές ήμερες είχαν περίσσευμα δηλαδή αποθεματικά τα οποία η έπρεπε να τα επενδύσουν με την μεγαλύτερη απόδοση η να τα καταθέσουν στην τράπεζα εκείνη που θα τους έδινε τον μεγαλύτερο τόκο όπως κάνουν όλα τα ασφαλιστικά ταμεία του κόσμου. Αλλά οι έξυπνες κυβερνήσεις μας αντί να δανειστούν από τις τράπεζες με επιτόκιο πχ 14% δανειζόταν από τα ασφαλιστικά ταμεία (υποχρεώνοντας τα) με επιτόκιο 4% . Τις τελευταίες δεκαετίες υποχρέωναν τα ασφαλιστικά ταμεία να καταθέτουν τα αποθεματικά τους σε λογαριασμό της τραπέζης Ελλάδος με μηδενικό επιτόκιο. Έτσι τα ασφαλιστικά ταμεία χασανε αρκετά σημαντικά ποσά.

Και δυο λόγια για το περίφημο σκανδιναβικό μοντέλο

Δεν υπάρχει ομοιογενές σκανδιναβικό μοντέλο στην Κοινωνική Ασφάλιση. Η Δανία , κατ’ εξαίρεση δίνει υψηλότατη εθνική σύνταξη που χρηματοδοτείται από τον προϋπολογισμό και όχι από τις ασφαλιστικές εισφορές. Η Σουηδία είναι η πρώτη χώρα που εφάρμοσε με μεγάλη διαφάνεια, μετά από εξαντλητικό διάλογο και με ευρεία πολιτική συναίνεση, σύστημα νοητής κεφαλαιοποίησης: κάθε ασφαλισμένος μπορεί ανά πάσα στιγμή να ελέγξει τις συνολικές του εισφορές στον ατομικό του λογαριασμό και να υπολογίσει τη σύνταξή του.

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ.

Το σημαντικότερο είναι να δημιουργηθούν παραγωγικές θέσεις εργασίας στον ιδιωτικό τομέα για να αυξηθεί ο αριθμός των εργαζομένων. Αυτό σημαίνει παραγωγικές επενδύσεις. Για αναστραφεί η κακή πορεία της οικονομίας πρέπει να γίνουν 80 δις ευρώ παραγωγικές επενδύσεις ΧΘΕΣ.  Η PRICE WATERHOUSE & LYBRAND ανακοινώσε πριν λίγο καιρό ότι στην Ελλάδα από το 2009 έως σήμερα δημιουργήθηκε ένα κενό επενδύσεων ύψους 540 δις ευρώ. Αυτή την στιγμή η κυβέρνηση συζητάει 20 δις επενδύσεις-ιδιωτικοποιήσεις και από αυτές υλοποιούνται μόνο τα 3 δις οι υπόλοιπες πάνε ένα βήμα εμπρός και δυο πίσω για διάφορους λόγους. Δυστυχώς ο τρόπος που λειτουργεί το ελληνικό κράτος διώχνει τους επενδυτές.

 

ΥΓ: Δεν θέλω να χρησιμοποιώ όρους που είναι άγνωστοι στους μη ειδικούς αλλά να γράφω απλά. Παρόλα αυτά σας γράφω τους ορισμούς των δυο βασικών συστημάτων που χρησιμοποιούνται για το κτίσιμο ενός ασφαλιστικού συστήματος.

Δύο βασικά είδη συστημάτων υπάρχουν: το διανεμητικό και το κεφαλαιοποιητικό. Το ελληνικό ασφαλιστικό είναι διανεμητικό: οι τωρινοί εργαζόμενοι πληρώνουν μέσω των εισφορών τους τις συντάξεις των σημερινών συνταξιούχων.

Ονομάζεται διανεμητικό γιατί η τωρινή γενιά εργαζομένων «διανέμει» δικό της εισόδημα προς τις παλιότερες γενιές για τις συντάξεις τους.

Σε κάθε διανεμητικό σύστημα (και έγιναν αγώνες επί αγώνων για να παραμείνει διανεμητικό το ελληνικό ασφαλιστικό) ο συνταξιούχος θα πάρει όσα το κράτος μαζέψει από τις εισφορές των εργαζομένων. Όταν οι μισθοί πέφτουν και η ανεργία αυξάνεται, για να παραμείνουν οι συντάξεις ακλόνητες θα πρέπει να πληρώσει τη διαφορά το κράτος δηλαδή ο Έλληνας φορολογούμενος. Τα λεφτά δεν πέφτουν από τον ουρανό.

Δεν είναι δε αναγκαστικά «αναδιανεμητικό», διότι δεν αναδιανέμει το εισόδημα εντός της ίδιας γενιάς.

Το κεφαλαιοποιητικό σύστημα

Οι εισφορές του κάθε εργαζόμενου επενδύονται σε κάποιον λογαριασμό και όταν αποχωρεί από την εργασία έχει προκύψει ένα συνολικό ποσό. Βάσει αυτού και του προσδόκιμου ζωής του θα πάρει μια ορισμένη σύνταξη. Οι περισσότερες χώρες έχουν μια μίξη αυτών των δύο συστημάτων.

Οι πολίτες να αποτρέψουμε την επόμενη τραγωδία

Previous article

Ούτε μισή παραίτηση, ούτε λίγη τσίπα…

Next article

You may also like

Comments

Προσθήκη σχολίου

26η Οκτωβρίου 1912

Γράφει ο Ευάγγελος Αθανασιάδης, Συνταγματάρχης ε.α. Τις ημέρες αυτές στη Θεσσαλονίκη γιορτάζονται δύο γιορτές. Η 26η Οκτωβρίου ...